Monumentale Boerenerven
Landschapsbeheer wil eigenaren van karakteristieke Groninger boerenerven graag ondersteunen bij het herstel en de instandhouding van deze monumentale landschapselementen.
Het landschap van Groningen wordt voor een groot deel bepaald door de grote monumentale boerderijen en erven. Vooral in de open gebieden zijn de boerderijen en erven de “groene eilanden” in het landschap. Zij vormen voor een belangrijk deel de zo gewaardeerde identiteit van het landschap in Groningen. Door de omvang van de terreinen en de zware karakteristieke beplantingen zijn veel van deze boerenerven monumentaal te noemen. Naast de landschappelijke en cultuurhistorische waarden zijn boerenerven belangrijk voor de natuur. Voor de fauna betekenen deze terreinen veelal de enige vlucht- en nestgelegenheid in het open intensief gebruikte omringende agrarisch landschap. Veel vogels en kleine zoogdieren maken er gebruik van.
Vergoeding
De afgelopen 20 jaar zijn er diverse projecten gestart - meestal gekoppeld aan bepaalde regio's of voor specifieke type erven - die het mogelijk maken om een belangrijk deel van de kosten vergoed te krijgen. Doel van deze projecten is de instandhouding van en waar mogelijk herstel van de karakteristieke monumentale boerenerven. Sinds 1999 met het project 'Slingertuinen in het Oldambt' is er ook aandacht gekomen voor deze unieke (hoeveelheid) tuinen in de Engelse landschapsstijl in de provincie Groningen. De tuinen kenmerken zich door slingerende paden, bergjes, onregelmatig gevormde waterpartijen, solitaire monumentale bomen en boomgroepen, en bloeiende bloem- en heesterperken.
Onderhoudssituatie erf
Op veel monumentale boerenerven is sprake van achterstallig onderhoud of zijn de kenmerkende elementen verdwenen. Oorzaken hiervan zijn veranderingen in de bedrijfsvoering, functieverlies en tijd- of geldgebrek voor het noodzakelijke bijbehorende onderhoud. Kenmerkende elementen van de boerenerven die hierdoor verwaarloosd of verdwenen zijn, zijn bijvoorbeeld: boerenboomgaarden, grachten, zware singelbeplantingen, oprijlanen, bosjes, overhoekjes en solitaire bomen. Nieuwe elementen op het boerenerf zijn niet altijd goed ingepast waardoor de landschappelijke kwaliteit achteruit gaat.
Herstelwerkzaamheden
Onderhoud en herstel van de kenmerkende elementen (o.a. monumentale bomen, singels, hoogstamvruchtbomen, grachten, glooiingen) is goed voor de landschappelijke uitstraling van boerenerven. Tot de werkzaamheden behoren bijvoorbeeld:
- onderhoudssnoei of nieuwe aanplant van boerenboomgaarden
- herstel van boom- en struikensingels ('mantel' beplantingen) door herplant of uitvoering van dunningen en vellen
- vellen van populieren, mits er weer nieuwe bomen worden aangeplant
- herstel van oude oprijlanen, door dunning en / of aanplant
- kroonverzorging indien nodig van monumentale solitaire bomen
- opschonen talud langs gracht
- grondwerk bij herstel glooiingen en of heuvel
- herstel dampalen en gracht schonen
Ga bij belangstelling voor de actuele mogelijkheden naar ons contactformulier.
